สรุปสาระสำคัญพรบ.ทนายความ

dewey14th

หลักการประการสำคัญแห่งประราชบัญญัติทนายความ พ.ศ.2457 มีดังนี้

ประการแรก         ตามพระราชบัญญัตินี้ได้แบ่งทนายความเป็น 2 ชั้น คือ ทนายความชั้นที่ 1 ได้แก่ ผู้สอบไล่วิชากฎหมายได้รับประกาศนียบัตร
เป็นเนติบัณฑิตและทนายความชั้นที่ 2  ได้แก่  ทนายความซึ่งอธิบดีผู้พิพากษาศาลอุทธรณ์กรุงเทพฯ ให้สอบสวนคุณวุฒิความรู้ ความชำนาญ แล้ว  เห็นว่า
สมควรจะทำหน้าที่ทนายความได้

  ประการต่อมา     บัญญัติให้อธิบดีผู้พิพากษาศาลอุทธรณ์ มีอำนาจในการออกใบอนุญาตทนายความ   และใบอนุญาตว่าความนั้นมีอายุเพียง 1 ปี

  ประการสุดท้าย  เรื่องการควบคุมมรรยาททนายความบัญญัติให้เป็นอำนาจของอธิบดีผู้พิพากษาศาลอุทธรณ์กรุงเทพฯ  โดยมีอำนาจออกคำสั่ง
ห้ามมิให้ทนายความว่าความในศาลยุติธรรมมีกำหนดไม่เกินกว่า 3 ปี หรือจะออกคำสั่งให้ลบชื่อออกจากทะเบียนก็ได้ เมื่อเห็นว่าทนายความประพฤติตนไม่
เหมาะสม นอกจากนี้ยังบัญญัติให้มีคณะกรรมการของเนติบัณฑิตยสภา ทำหน้าที่พิจารณาสอดส่องความประพฤติของทนายความ  เพื่อทำความเห็นชี้ขาด
ลงไว้ในรายงานเสนอแก่อธิบดีผู้พิพากษาศาลอุทธรณ์ต่อไป


ทนายความเมื่อเริ่มกระบวนการประชาธิปไตย (พ.ศ.2475 - 2500)

ปีพุทธศักราช 2475 ได้เกิดเหตุการณ์ครั้งสำคัญที่สุดในประวัติศาสตร์การปกครองของไทย คือ การเปลี่ยนการปกครองภายใต้การดำเนินการ
ของ  "คณะราษฎร"  อันเป็นผลทำให้ประเทศไทยเปลี่ยนการปกครองจากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์มาเป็นการปกครองในระบอบประชาธิปไตยอันมี
พระมหากษัตริย์เป็นประมุข ภายหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครองได้มีการตราพระราชบัญญัติทนายความ ฉบับที่ 2 คือ พระราชบัญญัติทนายความ  พ.ศ.
2477

สาระสำคัญแห่งพระราชบัญญัตินี้ คือการเพิ่มเติมคุณสมบัติทนายความ โดยกำหนดให้ผู้ที่สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรีทางนิติศาสตร์จาก
มหาวิทยาลัย สามารถเป็นทนายความชั้นหนึ่งได้ เนื่องจากแต่เดิมพระราชบัญญัติทนายความ พ.ศ.2457 ผู้ซึ่งมีสิทธิเป็นทนายความชั้นหนึ่ง ต้องเป็นผู้สอบ
ไล่ได้เป็นเนติบัณฑิต  นอกจากนี้ ได้มีการกำหนดวันหมดอายุใบอนุญาตทนายความในวันที่ 31 มีนาคม  แห่งปีที่ได้รับอนุญาตให้ว่าความ  และจะต้องต่อใบ-
อนุญาตทุกปี จึงจะไม่ขาดจากทะเบียน หลังจากการประกาศใช้พระราชบัญญัติทนายความ พ.ศ.2477 แล้ว ยังได้มีการแก้ไขปรับปรุงเรื่อยมา คือ ในปี พ.ศ.
2481 เป็นการแก้ไขเรื่องมรรยาททนายความ ให้พนักงานอัยการมีอำนาจขอให้ดำเนินการไต่สวนทนายความ ซึ่งประพฤติผิดมรรยาทได้และการแก้ไขปรับปรุง





การก่อตั้งสมาคมทนายความแห่งประเทศไทย  

ความเจริญก้าหน้าของวิชาชีพทนายความ ทำให้จำนวนทนายความเพิ่มมากขึ้นเป็นลำดับ แต่การแสดงบทบาท การเคลื่อนไหวและการรวมพลัง
ของบรรดาทนายความยยังไม่มีรูปแบบที่เป็นเอกภาพ การรวมกลุ่มของทนายความขอาดความแน่นแฟ้นเท่าที่ควร เนื่องจากขาดองค์กรหรือสถาบันในการทำ
หน้าที่เป็นแกนกลางหรือเป็นศูนย์รวมอื่นชอบด้วยกฎหมาย จึงได้มีการริเริ่มก่อตั้ง "สมาคมทนายความ" ขึ้นจนเป็นผลสำเร็จเมื่อวันที่ 20 กุมภาพันธ์ 2500
เพื่อให้เป็นสถาบันอิสระ ทำหน้าที่เป็นตัวแทนของทนายความทั่วประเทศ ในการบำเพ็ญประโยชน์ต่อประชาชนและสังคมส่วนรวม ทั้งเอื้ออำนวยผลประโยชน์
ดูแลสวัสดิการแก่ทนายความด้วยกัน

ในปี พ.ศ.2508 ได้มีการตราพระราชบัญญัติทนายความฉบับใหม่ขึ้นใช้ โดยพระราชบัญญัติทนายความ พ.ศ.2508 นี้ มีการโอนอำนาจออก
ใบอนุญาตว่าความจากอธิบดีผู้พิพากษาศาลอุทธรณ์มาให้เนติบัณฑิตยสภาเป็นผู้มีอำนาจโดยเด็ดขาด   เนติบัณฑิตยสภาจึงเป็นทั้งผู้ออกใบอนุญาต ผู้ควบคุม
ระเบียนและมรรยาททนายความ13        ซึ่งในขณะนั้นมีสำนักอบรมศึกษากฎหมายขึ้นในเนติบัณฑิตยสภาแล้ว อีกทั้งการควบคุมทนายความในระยะแรก ๆ
เนติบัณฑิตยสภามุ่งดำเนินการตามแบบเนติบัณฑิตยสภาอังกฤษ จึงกำหนดให้ผู้สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรีทางกฎหมายจากมหาวิทยาลัยต้องผ่านการ
สอบเป็นเนติบัณฑิตที่สำนักอบรมศึกษากฎหมายแห่งเนติบัณฑิตยสภาเสียก่อน   จึงจะขอจดทะเบียนเป็นทนายความชั้นหนึ่งได้      ซึ่งก็หมายความว่าผู้ที่จบ
ปริญญาตรีทางกฎหมายจากมหาวิทยาลัยเป็นได้เพียงทนายความชั้นสองเท่านั้นและตามบทบัญญัติให้สิทธิทนายความชั้นหนึ่งว่าความได้ทั่วราชอาณาจักร
ส่วนทนายความชั้นสองมีสิทธิว่าความได้เฉพาะในจังหวัดที่ได้รับอนุญาต   ข้อกำหนดดั้งกล่าวของเนติบัณฑิตยสภาเป็นการกดขี่และเป็นการปิดกั้นเสรีภาพ
ของผู้สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรี จึงก่อให้เกิดกระแสแห่งความไม่พอใจ มีการเคลื่อนไหว เพื่อต่อสู้คัดค้านกันอย่างกว้างขวาง  โดยใช้เวลาในการต่อสู้
ถึง 5 ปีเศษ จึงมีการแก้ไขพระราชบัญญัติทนายความในปี พ.ศ.2514   บัญญัติให้ผู้ที่จบปริญญาตรีทางกฎหมายเป็นทนายความชั้นหนึ่ง มีสิทธิว่าความได้
ทั่วราชอาณาจักร และยังคงให้มีทนายความชั้นสองอยู่  แต่เนื่องจากในระยะต่อมามีผู้สำเร็จการศึกษาในระดับปริญญาตรีเพิ่มมากขึ้น ทนายความชั้นสองจึง
ค่อย ๆ ลดจำนวนลง

ต่อมาในปี พ.ศ.2518 ได้มีการเปลี่ยนแปลงชื่อสมาคมจากเดิมเป็น "สมาคมทนายความแห่งประเทศไทย" ดังนั้น ในวันที่ 20 กุมภาพันธ์
ของทุกปี จึงถือเป็น "วันทนายความ" อันเป็นวันสำคัญของผู้ประกอบวิชาชีพทนายความตลอดมาจนถึงปัจจุบัน




     สาระสำคัญของพระราชบัญญัติทนายความ พ.ศ.2528 คือ

ประการที่ 1 บทบัญญัติมาตรา 6 แห่งพระราชบัญญัตินี้ บัญญัติว่าให้มีสภาขึ้นสภาหนึ่งเรียกว่า "สภาทนายความ......" นับตั้งแต่นั้นมา

     "สภาทนายความ" จึงเป็นสถาบันนิติบุคคลของผู้ประกอบวิชาชีพทนายความที่สามารถปกครองตนเองเป็นของทนายความ  เพื่อทนายความ
และโดยทนายความ มาจากหลักการปกครองพื้นฐานในระบอบประชาธิปไตย

ประการที่ 2  เปลี่ยนแปลงอำนาจในการจดทะเบียนและควบคุมมรรยาททนายความจากเดิมซึ่งเป็นอำนาจของของเนติบัณฑิตยสภาให้สภา-
ทนายความ เป็นผู้มีอำนาจจดทะเบียนออกใบอนุญาตว่าความ และควบคุมมรรยาททนายความ

ประการที่ 3  กำหนดคุณสมบัติของผู้ที่ประสงค์จะขอจดทะเบียน และรับใบอนุญาตเป็นทนายความเพิ่มเติม   กล่าวคือ   นอกจากจะเป็นผู้สำเร็จ
ปริญญาตรีทางนิติศาสตร์แล้ว ยังต้องผ่านการฝึกอบรมมรรยาททนายความ หลักปฏิบัติเบื้องต้นในการว่าความ และการประกอบวิชาชีพทางกฎหมายตาม
ข้อบังคับสภาทนายความ ว่าด้วยการฝึกอบรมวิชาชีพว่าความ

นอกจากนี้แล้วพระราชบัญญัติฉบับนี้เป็นผลให้ไม่มีทนายความชั้นสองอีกต่อไป เนื่องจากผู้ที่เป็นทนายความชั้นสองอยู่ก่อนวันที่พระราชบัญญัตินี้
ใช้บังคับให้ถือว่าเป็นผู้ที่ได้จดทะเบียนและรับในอนุญาตตามพระราชบัญญัตินี้ และมีสิทธิขอต่ออายุใบอนุญาต หรือขอจดทะเบียนตามพระราชบัญญัตินี้ได้

ประการสุดท้าย   มีการกำหนดให้มีกองทุนสวัสดิการทนายความ เพื่อช่วยเหลือทนายความที่ได้รับความเดือดร้อนหรือทายาทของทนายความ
ที่ถึงแก่ความตาย  ซึ่งได้รับความเดือดร้อนให้ได้รับเงินสงเคราะห์จากกองทุนสวัสดิการทนายความ  บทบัญญัติที่สำคัญอีกเรื่องหนึ่ง  คือการกำหนดให้มี
คณะกรรมการช่วยเหลือประชาชนทางกฎหมาย รวมทั้งจัดให้มีกองทุนช่วยเหลือประชาชนทางกฎหมายด้วย

ข้อมูลจากสภาทนายความ



สรุปเรื่องประวัติ


สมัยก่อนการเปลี่ยนแปลงการปกครอง มีพรบ.ทนายความ ๒๔๕๗ แต่ยังไม่มีสมาคม

-แบ่งทนายเป็น ๒ ชั้น  ชั้นหนึ่ง คือคนสอบได้เนติ กับ  ชั้นสอง คือ ทนายที่อธิบดีผู้พิพากษาศาลอุทธรณ์สอบสวนคุณวุฒิแล้วเห็นสมควร ว่าความได้แค่ ๑๐ จังหวัด
-อธิบดีผู้พิพากษาศาลอุทธรณ์ มีอำนาจออกใบอนุญาตทนายความ มีอายุ ๑ ปี (ปัจจุบันมีสองแบบ คือ แบบสองปี กับตลอดชีพ)
-อธิบดีผู้พิพากษาศาลอุทธรณ์กรุงเทพ เป็นผู้ควบคุมมรรยาททนายความ  มีอำนาจออกคำสั่งห้ามว่าความไม่เกิน ๓ ปี ลบชื่อทนายความ เนติฯเป็นผู้สอดส่องความประพฤติของทนายความแล้วเสนอต่ออธิบดีผู้พิพากษาศาลอุทธรณ์ต่อไป


สมัยหลังเปลี่ยนแปลงการปกครอง
มีพรบ ทนายความ ๒๔๗๗
กำหนดให้ผู้จบป.ตรีนิติศาสตร์เป็นทนายความชั้น ๑ ได้เลย
กำหนดวันหมดอายุใบอนุญาตวันที่ ๓๑ มีนาของทุกปี

สมาคมทนายความก่อตั้งเมื่อวันที่ ๒๐ กพ ๒๕๐๐ ถือให้เป็นวันทนายความ

พรบ.ทนายความ ๒๕๐๘
โอนอำนาจออกใบอนุญาตว่าความจากอธิบดีผู้พิพากษาศาลอุทธรณ์มาให้เนติฯ
เนติฯ ออกใบอนุญาต ควบคุมระเบียบ มรรยาททนายความ
มีทนายความ๒ชั้นแบบเดิมอีก คือ ชั้น ๑ จบเนติ ชั้น๒ ว่าความได้ ๑๐ จังหวัด

ปี๒๕๑๔ ก็เปลี่ยนให้คนจบป.ตรี นิติ ได้เป็นทนายชั้น๑


พรบ.ทนายความ ๒๕๒๘ ใช้วันที่ ๑๐ กย. ๒๕๒๘
สาระสำคัญ
-ม.๖ จัดให้มีสภาทนายความ
-มีอำนาจจดทะเบียนออกใบอนุญาต และควบคุมมรรยาท
-กำหนดคุณสมบัติของผู้ขอใบอนุญาตให้ผ่านการอบรมวิชาชีพว่าความ
-มีกองทุนสวัสดิการช่วยเหลือทนายความที่เดือดร้อน

ม.๑๒ สิทธิและหน้าที่ของสมาชิกสภาทนายความ
-แสดงความเห็นเป็นหนังสือ เกี่ยวกับการปฏิบัติตามวัตถุประสงค์ หรืออำนาจหน้าที่ของสภาทนายความ
-ซักถามการดำเนินการขอบอำนาจหน้าที่ของคณะกรรมการ หรือการบริหาร
-เลือก หรือ ลงเลือกตั้งเป็นนายกสภาทนายความ หรือกรรมการสภาทนายความ
-ผดุงไว้ซึ่งศักดิืศรีและเกียรติแห่งวิชาชีพ

สมาชิกสภาทนายความ สิ้นสุดลงเมื่อ
-ตาย
-บอกเลิก
-ขาดต่อใบอนุญาต
-ถูกจำหน่ายชื่อออก
-ถูกลบชื่อออก



โครงสร้างบุคคลที่จะดำเนินคดีพิจารณาคดีมรรยาท
-คณะกรรมการสอบสวนมรรยาททนายความ
-คณะกรรมการมรรยาททนายความ
-คณะกรรมการสภาทนายความ
-สภานายกพิเศษ

(มีพรบ.มรรยาททนายความ ๒๕๒๙ และมีข้อบังคับ ๒๕๓๕ และ๒๕๔๖)


คณะกรรมการสภาทนายความ มี 23 คน ประกอบด้วยนายกสภาทนายความ ๑ คน
                                                      และ กรรมการอีก ๒๒ คน(รวมผู้แทนเนติฯ ๑ คน และผู้แทนกระทรวงยุติธรรม ๑ คน)
วาระ ๓ ปี ดำรงตำแหน่งติดกันได้สองวาระ ถ้าอยากลงสมัครอีกต้องเว้น
ผู้ลงสมัครต้องเป็นทนายความจดทะเบียนแล้ว ๕ ปีขึ้นไป

คณะกรรมการมรรยาททนายความ
แต่งตั้งโดยคณะกรรมการสภาทนายความ
ประกอบด้วย ประธานกรรมการมรรยาททนายความ รองประธานมรรยาททนายความ
                  กรรมการมรรยาททนายความ ไม่น้อยกว่า ๙ คน
วาระ ๓ ปี อยู่ติดกันได้สองวาระ
คุณสมบัติ--- เป็นทนายความ ๑๐ ปีขึ้นไป และ ไม่เคยถูกลงโทษประพฤติผิดมรรยาททนายความ
ถ้าตำแหน่งในคณะกรรมการมรรยาททนายความว่างลง คณะกรรมการสภาทนายความแต่งตั้งซ่อมได้
เว้นแต่--อีกไม่ถึง ๙๐ วัน คณะกรรมการรรยาทก็จะหมดวาระแล้ว
ก็ปล่อยว่างไว้อย่างนั้น รอเลือกใหม่ทีเดียวไปเลย
คณะกรรมการมรรยาททนายความ หมดวาระลงเมื่อ ตาย /ลาออก/ ขาดจากการเป็นทนายความ/ถูกกล่าวหาเรื่องประพฤติผิดมรรยาท มีมติให้พ้นตำปหน่ง/ขาดคุณสมบัติ

คณะกรรมการสอบสวนคดีมรรยาททนายความ ประกอบด้วย ประธาน ๑ คน กรรมการ ๒ คน

สภานายกพิศษ คือ รมต กระทรวงยุติธรรม

โทษคดีผิดมรรยาท-- ภาคทัณฑ์ -- ห้ามเป็นทนายไม่เกิน ๓ ปี -- ลบชื่อ(ต้องให้เวลาล่วงไป ๕ปี แล้วค่อยมายื่นขอใบอนุญาตใหม่ คณะกรรมการสภาทนายความจะพิจารณาต่อไป)

การร้องเรียนมรรยาท
ยื่นเรื่องต่อประธานกรรมการมรรยาททนายความ
คณะกรรมการมรรยาททนายความลงมติเกินกึ่งหนึ่งถอนข้อกล่าวหาได้
แล้วส่งไปที่ คณะกรรมการสอบสวนมรรยาททนายความ

คณะกรรมการสอบสวนมรรยาท มีหน้าที่
-สรุปคำกล่าวหา
-คำแก้คำกล่าวหา
-ข้อเท็จจริงจากการสอบสวน
-แสดงเหตุผล และข้อเสนอลงโทษ

เสร็จแล้วส่งไปที่คณะกรรมการมรรยาททนายความ มีหน้าที่
ยืน-ยก-แก้-กลับ รายงานของคณะกรมการสอบสวนมรรยาท

ส่งไปที่คณะกรรมการสภาทนายความ
ยืน-ยก-แก้-กลับ รายงาน

คณะกรรมการมรรยาททนายความ แจ้งผลการตัดสินให้ผู้ถูกกล่าวหาทราบ

ผู้ถูกกล่าวหามีสิทธิอุทธรณ์ภายใน ๓๐ วันนับแต่วันที่ได้รับคำสั่ง
อุทธรณ์ยื่นต่อประธานกรรมการมรรยาททนายความ แล้วจะส่งต่แไปยังสภานายกพิเศษ

สภานายกพิเศษ เป็นอันสิ้นสุด

สุดท้ายถ้าผู้ถูกกล่าวหาเห็นว่าไม่เป็นธรรมก็ไปฟ้องศาลปกครอง

guliko

(^/\^)ขอบคุณฮับบบบ

mrdome

ขอบคุณครับท่าน